تغذیه دام

فراسنجه های ارزیابی تولید مثل در گله گاوشیری

بازدهی تولیدمثل،هنگامی به بیشترین مقدار می رسد که با انتقال یک اسپرم گاو ،آبستن شده و پس از ۹ ماه،گوساله ای زنده و سالم به دنیا آید.اما بسیاری از ماده گاوها ،با وجود انتقال میلیونها اسپرم آبستن نمی شوند.از سویی برخی از رویان ها در آغاز آبستنی،جذب شده و برخی دیگر،سقط می شوند.اگرچه به نظر می رسد که تولد یک گوساله بهنجار،به دنبال یک بار تلقیح مصنوعی(یا جفت گیری)صورت می گیرد،اما ممکن است تلقیح های پیاپی پیش از آن،انجام شده باشد.از این رو بازدهی تولیدمثل به شکل درجه هایی از باروری،اندازه گیری می شود.

نرخ لقاح:

نرخ لقاح در گاوهای بهنجار ،هنگامی که از اسپرم هایی با کیفیت خوب استفاده شود،نزدیک به ۷۷ درصد گزارش شده است.از این رو گفته می شود که گاونر،بیشترین نقش را در کاهش بازدهی لقاح دارد.اما بررسی نرخ لقاح در گاوهای “ری پیت بریدر”،نشان داده است که نزدیک  به ۱۶ تا ۵۴ درصد از ناهنجاری های لقاح،به ماده گاو مربوط می شود.بنابراین هم ماده گاو و هم گاو نر،به ناهنجاری های لقاح کمک می کنند.فزون بر ناهنجاری های لقاح،از زمان لقاح تا زیش،کاهش شایان توجهی هم در آبستنی رخ می دهد که در برگیرنده مرگ و میر تخمک،نطفه و جنین است.

تعداد سرویس لازم تا آبستنی:

آبستنی گاو را می توان با بررسی رکتال بین روزهای چهلم تا شصتم پس از تلقیح ،تعیین کرد.بر پایه این داده ها ،در گله هایی که از مدیریت خوبی برخوردارند،۱/۳ سرویس به ازای هر آبستنی انجام می شود(بازدهی ۷۷درصد).اما با توجه به مرگ و میر گوساله ها.۱/۶ سرویس به ازای هر گوساله به دنیا آمده،صورت می گیرد.در گله های متوسط ،برای تولد هرگوساله،به ۲سرویس نیاز است.

نرخ نافراخوانی تلقیح گر(نرخ نابرگشتی فحلی):

یکی دیگر از فراسنجه های ارزیابی تولید مثل در گله،نرخ نافراخوانی تلقیح گر است که بسیاری از سازمانمهای تلقیح مصنوعی،برای ارزیابی باروری گاوهای نر بکار می برند.اگرتلقیح گر سازمان،در فاصله ۶۰ تا ۹۰ روز برای تلقیح دوباره گاو فراخوانده نشود،گاو آبستن فرض می شود.باید توجه داشت که ناراخوانی تلقیج گر،برای تلقیح دوباره گاو،می تواند دلایل گوناگونی داشته باشد(مانند حذف یا تخمدان های کیستی).فزون بر این،گاودار ممکن است که گاو دوباره فحل شده را با گاونر جفتگیری دهد،ویا به سازمان دیگری مراجعه کند.این در حالی است که سازمان اولیه،ماده گاو را آبستن می پندارد.با این روش،سقط جنین های پس از ۹۰ روزگی،مورد توجه قرار نمی گیرند.سازه های یاد شده سبب می شوند که میزان باروری،بیشتر از اندازه واقعی،برآورد شود.از سوی دیگر،نزدیک به ۳٫۵ درصد از ماده گاوهای آبستن،فحل می شوند که ممکن است دوباره تلقیح شوند.

میانگین “نرخ نافراخوانی تلقیح گر” بین روزهای شصتم تا نودم،نزدیک به ۷۰ درصد است،اما در گله هایی که از مدیریت بسیار بالایی برخوردار هستند،این رقم ۸۰ درصد و در گاوهایی که مشکلات جدی باروری دارند،این رقم ۵۰ درصد یا کمتر است.باید در نظر داشت که نرخ واقعی گوساله زایی ،به مراتب از این نرخ کمتر است.بطور کلی نرخ نافراخوانی تلقیح گر روش نسبتا خوب،سریع و ارزان برای ارزیابی گاوهای نر،بازدهی کار تلقیح گران،و مقایسه باروری بین گله های گاو است.

نرخ گوساله زایی:

تعداد سرویس های انجام شده به ازای هر گوساله زنده ای که تولید می شود،ییکی از مهمترین سازه های بازدهی تولیدمثل است.این رقم برای گله هایی که از مدیریت خوبی برخوردارند،برابر ۱/۶ و برای گله های متوسط،نزدیک به دو سرویس است.تعداد ۱/۶ سرویس به ازای هر گوساله،زمانی به دست می اید که از اسپرم هایی با کیفیت خوب ،استفاده شود.نرخ واقعی گوساله ۵۰ درصد است.تلقیح گاو هنگامی که فحل نیست،سازه ای مهم برای نرخ پایین آبستنی است.

با زیاد شدن تعداد سرویس ها در گله،میزان باروری به تدریج کمتر می شود.گفته می شود که گاوهایی که باروری بالایی دارند،با نخستین سرویس ها آبستن می شوند،و گاوهای باقی مانده،آنهایی هستند که دیرتر آبستن می شوند.پس از سرویس سوم ،درصد گاوهایی که آبستن می شوند،کاملا کاهش می یابد،اما با ۳ بارسرویس،نزدیک به ۹۰ درصد از ماده گاوها آبستن خواهند بود. شمار گوساله های تولیدی در سراسر زندگی ماده گاو،یکی دیگر از سازه های ارزیابی بازدهی تولیدمثل است.تلیسه هایی که در ۳۰ ماهگی ،نخستین گوساله زایی داشته باشند،در سراسر زندگی مفیدشان،تنها ۳ گوساله تولید خواهند کرد،اما نخستین گوساله زایی در ۲۴ ماهگی اگر باشد،۴ گوساله تولید خواهد شد.

فاصله گوساله زایی :

فاصله گوساله زایی ۱۳ ماهه برای تلیسه ها،و ۱۲ ماهه برای گاوهای کامل تر،سبب می شود که تولید شیر و سود آوری در دوره های شیردهی پی آیند،بیشترین باشد.ماده گاوهای پرشیر که تداوم شیردهی بالایی دارند،ممکن استبا فاصله های گوساله زایی ۱۳ یا ۱۴ ماه با کاهش تولید روبرو نشوند.از سویی فحلی پس از زایش در گاوهای پرشیر،دیرتر آغاز می شود و بنابراین،این گاوها نمی توانند فاصله گوساله زایی یک ساله داشته باشند.

حذف ناشی از کم باروری:

هرگاودار باید تلاش کند تا حذف ناشی از کم باروری،کمتر از ۵ درصد در سال باشد.

آسیاب چکشی و تیغه ای
دستگاه یونجه خرد کن
http://bazaredam.ir/?p=2716
0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.